Nowa Kobieta – figury i figuracje

Opis

Publikacja dostępna też w

Rok wydania 2017

Nowa Kobieta to powieściowa figura końca XIX wieku odpowiadająca przemia­nom zachodzącym w kulturze zachodniej w dekadach poprzedzających wybuch Wielkiej Wojny. Mimo że powieściowe Nowe Kobiety pojawiły się już w latach sześćdziesiątych XIX wieku, a kwestie uznane za „nowokobiece” były szeroko dyskutowane w prasie lat osiemdziesiątych tego stulecia, sam termin Nowa Kobieta pojawił się po raz pierw­szy dopiero w 1894 roku i niemal od razu stał się terminem powszechnie znanym i używanym w prasowych dyskusjach fin de sciècle’u. Tożsamość literackiego i dziennikarskiego wcielenia Nowej Kobiety nie była spójna. Jej przeciwnicy kreowali tę postać jako „męską”, nadmiernie wykształconą nudziarę, zrzędliwą starą pannę lub złą matkę, pozbawioną cnót idealnej wikto­riańskiej kobiety-Anioła, takich jak skromność, skłonność do poświęceń, miłość do rodziny i domu. Zwolenniczki Nowej Kobiety przedstawiały ją z kolei jako inteligentną, wrażliwą i świadomą własnej seksualności postać, której ambicje nie ograniczają się jedynie do mał­żeństwa i macierzyństwa, lecz obejmują również zdobycie odpowiadającego zdolnościom i za­interesowaniom wykształcenia, wykonywanie satysfakcjonującej pracy zawodowej, twórczość artystyczną, działalność społeczną i aktywność polityczną.

Agata Zawiszewska Nowa Kobieta – anglosaska figura i polskie figuracje

I. Sceny nowej kobiecości

Inga Iwasiów Za dziwne. Nowe i stare kobiety na scenie

Katarzyna Szopa „Nieziszczone narodziny”. Cixous i Irigaray, czyli kobiety z Czarnego Kontynentu

II. Nowe idee

Elżbieta Hurnik „Moderne Frau”. Przedstawicielki ruchu kobiecego w Austrii na przełomie XIX i XX wieku

Anna Dżabagina (Nowe) Kobiety wypowiadają wojnę. Wokół pacyfizmu Berthy von Suttner, Eleonory Kalkowskiej i Virginii Woolf

Joanna Lisek Obraz nowej kobiecości w poezji jidysz okresu międzywojennego

III. Ograniczenia i wykroczenia

Ewa Szczepan Czy projekt Nowej Kobiety mógł zostać zrealizowany w oświeceniowej popliteraturze?

Aleksandra Krukowska Aporie nowej kobiecości

Maciej Duda Mężczyzna w emocjach, czyli Teodor Jeske-Choiński i typ nowej kobiety

Agata Siwiec Izabeli Moszczeńskiej przepis na Nową Kobietę

Monika Sieradzka Beata Obertyńska (córka) o Maryli Wolskiej (matce). Czy projekt Nowej Kobiety?

IV. Nowa cielesność

Arleta Galant Kobiecość i niepełnosprawność. Między feminizmem a posthumanizmem

Monika Świerkosz Uległe czy sprawcze ciała nowoczesności? Fizyczność Nowej Kobiety

Joanna Szyszko-Trojanowska Równouprawnienie sportowe a kształtowanie się nowego typu kobiety sportsmenki w świetle międzywojennych magazynów dla kobiet – „Bluszczu” i „Startu”

V. Eksploracje

Tatiana Czerska Nowa Kobieta jako projekt artystyczny: przypadek Zofii Stryjeńskiej

Patrycja Megger Osadniczki

Zbigniew Kopeć Nowa kobieta (?) w kobiecej prozie popaździernikowej

VI. Tożsamości poetyckie

Joanna Grądziel-Wójcik Nowe Kobiety? O projektach kobiecości we współczesnej twórczości poetek

Edyta Sołtys-Lewandowska (Nowa) Kobieta postsekularna we współczesnej poezji

VII. Post(i)nowoczesność

Agnieszka Czyżak Nowa Kobieta w kleszczach korporacji – motywy i wątki w literaturze XXI wieku

Aleksandra Kacianowska Przypadkowe buntowniczki. O kobietach w polskiej fantastyce

Barbara Braid Nowa Kobieta przekracza binarność: melancholia płci w powieści Ingi Iwasiów W powietrzu

Indeks nazwisk